Įbyrgš į śtrįs bankanna

Ekki męli ég bót framkomu breskra yfirvalda og ašgeršum žeirra ķ žeirri sorglegu atburšarįs sem fólst ķ falli ķslensku bankanna. Ég tel mig ekki heldur dómbęran į žaš hvort žeirra žįttur ķ atburšarįsinni hafi veriš afgerandi og hvort viš vęrum ķ annarri og betri stöšu hefšu žeir fariš fram af minna offorsi. Žį finnst mér litlu skipta hvort sś löggjöf sem žeir studdust viš heitir einu nafni eša öšru. Reyndar hef ég ekki séš eša heyrt breskan talsmann taka sér ķ munn oršiš hryšjuverkamašur um Ķslendinga ķ žessu sambandi žótt upptalning hérlendra ašila į heimasķšu breska fjįrmįlarįšuneytisins ķ mišur žokkalegum félagsskap hafi sķst veriš glešiefni.

Ég get hins vegar ekki neitaš žvķ aš ég er nokkuš hugsi yfir višbrögšum hér į landi viš žessum atburšum žar sem mikiš er gert śr meintri hryšjuverkaķmynd hvort sem er ķ stórkarlalegum yfirlżsingum rįšamanna eša hjį upphafsmönnum mśgsefjunarundirskrifta. Slķk upphafning atburšanna į tilfinningasviš dregur athygli frį žvķ sem raunverulega geršist og gerir lķtiš śr žvķ. Žaš mį og tślka į žann veg aš meš žvķ sé žjóšin aš samsama sig gerendum, ž.e. bönkunum og axli įbyrgš af geršum žeirra.

Žaš dylst engum aš mikiš tjón hefur veriš unniš fyrir tilverknaš ķslensku bankanna og žeirra sem žeim réšu og veittu brautargengi. Ķslenska žjóšin mun į nęstu įrum horfast ķ augu viš hluta žess tjóns og hefur žegar séš 20 – 30 % rżrnun į eign manna ķ żmsum sjóšum bankanna og tug milljarša tap lķfeyrissjóša mun skerša lķfeyri landsmanna langt inn ķ framtķšina. Er žį ótališ žaš tjón sem į eftir aš verša af žvķ hruni į atvinnustarfsemi sem leiša mun af falli fjįrmįlakerfisins. Eins er aš nefna tjónabętur sem ķslenska rķkiš kann aš verša aš greiša erlendum innistęšueigendum ķ ķslensku bönkunum og hleypur į hundrušum milljarša króna. Ekki liggur enn fyrir hversu mikiš žetta er žar sem enn er óljóst hvers virši eignir bankanna eru en ekki er ólķklegt aš skuldaklafi rķkisins eftir ęvintżriš verši 1- 2.000 milljaršar króna.

Į mešan viš hér į Fróni bķšum meš ugg ķ brjósti eftir upplżsingum um skuldir okkar, bķša grannar okkar vķša um Evrópu lķka eftir žvķ fé sem žeir höfšu fališ ķslensku bönkunum til varšveislu eša lįnaš žeim. Žessar fjįrhęšir eru taldar geta numiš um 1.000 milljöršum króna ķ innistęšum og e.t.v. 8 – 10.000 milljöršum króna ķ lįnum. Fólk og félög höfšu lagt fé inn ķ bankana ķ trausti žess aš žeir stęšu undir nafni eša lįnaš žeim fé į grundvelli žeirra upplżsinga sem žeir birtu um sjįlfa sig. Nś standa hundruš žśsunda Evrópubśa, sjóšir og félagasamtök og fyrirtęki, frammi fyrir žvķ aš eignir žeirra og sparifé hefur veriš haft af žeim. Ķ mörgum tilvikum er um žaš aš ręša raunverulegan “ęvisparnaši” og lķfeyri fólks, sem unniš hefur veriš fyrir höršum höndum en ekki skjótfenginn bónusgróša braskara meš lķfeyristryggingar ķ bįšum höndum.

Žaš er ešlilegt aš žeir sem oršiš hafa fyrir skrįveifum af žessu tagi lįti heyra ķ sér og krefji stjórnvöld um skżringar og bętur žvķ allt hefur žetta gerst innan ramma žeirra laga sem sett hafa veriš og undir eftirliti stjórnvalda. Žaš er lķka ešlilegt aš viškomandi stjórnvöld taki upp hanskann fyrir žessa ašila og krefjist skżringa og bóta hjį žeim ašila sem skašanum hefur valdiš. Aš žessu virtu žarf harka breskra stjórnvalda og annarra ķ sömu stöšu ekki aš koma į óvart. Žau hafa ęrna įstęšu žótt deila megi um hvort einstök višbrögš žeirra hafi veriš innan žeirra marka sem viš hęfi telst.

Žaš mį lķka velta žvķ fyrir sér hvort kröfum sé beint aš žeim ašila sem skašanum hefur valdiš og ętti aš vera įbyrgur. Ķslensku bankarnir sem skiliš hafa eftir sig skuldaslóš voru einkafyrirtęki og störfušu į engan hįtt į įbyrgš ķslensku žjóšarinnar žótt žeir hafi notaš eša öllu heldur misnotaš góšan oršstż hennar. Samningarnir um EES tryggja öllum fyrirtękjum rétt til aš starfa hvar sem er innan svęšisins hafi viškomandi rķki uppfyllt žęr kröfur sem settar eru. Žau starfa hins vegar ekki į įbyrgš viškomandi rķkja, sem bera ekki įbyrgš geršum žeirra nema sżnt verši fram į aš žaš hafi vanrękt skyldur sķnar. Spyrja mį hvaš gert hafi veriš sem veldur žvķ aš ķslenska žjóšin sem slķk liggur nś undir sök og mun vęntanlega taka į sig žungar bśsifjar vegna įbyrgšarlauss framferšis einkafyrirtękja.

Žessi spurning er įleitnari fyrir žį sök aš óljóst er hversu ķslenskir ķslensku bankarnir voru ķ raun og veru. Ķ greinum sem ég tók saman fyrr į įrinu og greint var frį ķ bloggfęrslum ķ febrśar og mars 2008 og finna mį į vefsķšu minni ( http://web.mac.com/inhauth/Indriši_H._Žorlįksson/Vefrit.html ) gerši ég śttekt į eignarhaldi į ķslenskum kauphallarfélögum og įhrifum erlendrar eignarašildar į hag landsins af starfsemi žeirra. Mešal žess sem žar kemur fram er aš meirihluti eignarhalds aš stęrstu fyrirtękjum ķ Kauphöllinni var ķ höndum erlendra ašila og į žaš einnig viš um bankana. Nokkrir žessara eigenda og žeir stęrstu žeirra eru heimilisfastir ķ žeim löndum, svo sem Englandi og Hollandi, sem nś sękja aš Ķslendingum og krefjast įbyrgšar ķslensku žjóšarinnar į skaša sem félög ķ umrįšum žarlendra ašila hafa valdiš. Um žetta veršur fjallaš nįnar ķ annarri bloggfęrslu innan tķšar.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Gestur Gušjónsson

Takk fyrir góšan pistil

Gestur Gušjónsson, 13.11.2008 kl. 21:44

2 Smįmynd: Jón Steinar Ragnarsson

Žaš er ljóst aš viš erum ekki borgunarmenn fyrir ķgildi 100 kįrahnśkavirkjana sķ svona.  Viš veršum aš fį rannsókn og śrskurš alžjóšadómstóla um žessi mįl žvķ alžjóšalög taka tillit til efnahagstęršar ķ svona mįlu. Enginn veit um hvaš ķ raun į aš semja og žaš er frumskilyrši aš komast aš žvķ, annars veršum viš aš berjast viš vindmillur af óžekktri stęrš žar til viš örmögnumst. Ekkert leysist fyrr en žetta leysist, ekkert svigrśm fęst til śrręša fyrr en žessi mįl fį aš fara ķ sanngjarnan farveg. Viš höfum rétt į réttarmešferš ķ mįlinu, en žaš er veriš aš meina okkur žaš af einhverjum annarlegum orsökum. Žaš er žvķ frumkrafan aš heimta žennan rétt įšur en nokkuš annaš er hęgt aš gera til bjargar landinu. Ef ekki, munu allir tapa eša žį aš viš veršum tekin yfir af grįšugum impeialistum, sem kannski er markmiš žeirra eftir allt. Žeir vilja ekki kökuna heldur ofninn.

Jón Steinar Ragnarsson, 14.11.2008 kl. 04:19

3 identicon

Žś ert mjög hógvęr ķ umfjöllun  žinni og įlyktunum, en greinin kemur žó aš kjarna mįlsins.  Žś segir m.a. ...og störfušu į engan hįtt į įbyrgš ķslensku žjóšarinnar žótt žeir hafi notaš eša öllu heldur misnotaš góšan oršstżr hennnar...

Eins og ég orša žetta og mun koma į framfęri vķšar žį eru žessi hlutafélög,  s.s. Landsbankinn hf. og Kaupžing banki hf. sem störfušu hér į markaši og eru ķ dag komin ķ alvarleg vanskil viš erlenda višskiptavini,  ķ eigu einstaklinga hér į Ķslandi mér óviškomandi. Višskiptagjörningar žeirra, eignir og skuldir hafa veriš og eru mér óviškomandi. Žetta eru einfaldar stašreyndir og ekki hęgt aš žvęla um.

Rįšamenn hafa ekki mitt umboš til aš skuldsetja mig eša börn mķn fyrir vanskilaskuldum žessara einstaklinga, enda samžykki ég žaš ekki.  Kvešja Hįkon

Hįkon Jóhannesson (IP-tala skrįš) 14.11.2008 kl. 09:07

4 identicon

Góš grein. Ég er lķka sammįla žeim sem rita athugasemdir viš hana. Bankarnir voru einkafyrirtęki, misnotušu oršstż og nafn ķslands og hvernig gįtu žeir gert heila žjóš įbyrga? Ég skil lķka vel sjónarmiš breta og hollendinga.

Arinbjörn Kśld (IP-tala skrįš) 14.11.2008 kl. 09:40

5 Smįmynd: 365

Eftir lestur pistilsins fer mašur aš greina į milli skipulagšrar glępastarfsemi og ekki.

365, 14.11.2008 kl. 10:28

6 Smįmynd: Jślķus Björnsson

Mjög skilmerkileg grein įsamt žeim sem žś vķsar ķ. Vęri óskandi aš almennt tękju menn žig til fyrirmyndar og byggju mįls sitt į raunverulegum stašreyndum. Skilja hafrana frį saušunum en ekki hengja heila žjóš fyrir afmarkašan hóp manna. Af įvöxtunum skuluš žér žekkja žį.  Ef einkabankarnir hefšu haldiš į sömu braut hver vęri žį stęrš žeirra eftir 15 įr?  Er ekki ešlilegt aš rķki heimsins bregšist viš? Kallast fjįrglęfra starfsemi nś įhęttusękni?

Jślķus Björnsson, 14.11.2008 kl. 10:36

7 Smįmynd: Hjįlmtżr V Heišdal

Ég er aš velta fyrir mér žeim oršum Björgólfs Gušmundssonar ķ Kastljósi gęrkvöldsins aš setning neyšarlaganna hafi haft afgerandi įhrif į gang mįla. Žegar višbrögš Evrópurķkja eru skošuš žį viršist sem aš beiting s.k. hryšjuverklaga fari ekki svo mjög fyrir brjóstiš į öšrum en Ķslendingum. Orš Ingibjargar Sólrśnar į Stöš 2 ķ gęr segja mér aš eitthvaš sé ķ gangi sem hefur ekki veriš upplżst hér į landi - eins og svo marg annaš. Getur žaš veriš aš neyšarlögin og orš Davķšs Oddssonar hafi veriš stórfelld įrįs į grunngildi EES samningsins sem allt ķslenska bankavafstriš erlendis byggši į? Įrįs sem ekki er hęgt aš una og hefur m.a. žau įhrif aš ķslendingar komast hvorki lönd né strönd fyrr en aš žessi mįl eru leyst. Geir Haarde sagši aš hann léti segja sér žaš tvisvar aš menn tengdu lausn Icesavemįlsins viš fyrirgreišslu IMF og annarra žjóša. Ég held aš žaš sé bśiš aš segja honum žetta tuttugu sinnum. En hann er ekki aš hlusta.

Hjįlmtżr V Heišdal, 14.11.2008 kl. 11:31

8 Smįmynd: Flosi Kristjįnsson

"skuldsetja mig eša börn mķn fyrir vanskilaskuldum žessara einstaklinga"

Jį, er žaš ekki mįliš?  En er žetta ekki eitthvaš sem er bannaš aš hugsa og/eša segja? Varš žaš ekki žetta sem hann sagši, vondi mašurinn ķ Sešlabankanum

Athyglisveršur punktur og nęstum óbęrilega skynsamlegur

Flosi Kristjįnsson, 14.11.2008 kl. 13:33

9 Smįmynd: Įgśst H Bjarnason

Takk fyrir góšan pistil Indriši.

Įgśst H Bjarnason, 14.11.2008 kl. 13:57

10 identicon

Neyšar lögin munu ekki halda . Jafnręšisreglan mun koma upp į yfirboršiš. Hver heildarsumman veršur er ekki gott aš segja 5-10 žśsund milljaršar?.

Žaš er kristaltęrt aš žegar fram ķ sękir veršur aš finnast politisk lausn į žessu

Björvin Vķglundsson (IP-tala skrįš) 15.11.2008 kl. 23:40

11 identicon

Hreint frįbęr pistill. Lest hugsanir mķnar.

Unnur (IP-tala skrįš) 16.11.2008 kl. 15:21

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband